Zasady dotyczące cookies

W serwisie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym.
Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce prywatności

×

Jednym zdaniem

2018-10-04  Mazowiecka Jednostka Wdrażania Programów Unijnych zorganizuje konkurs na dotacje dla projektów związanych z OZE, kogeneracją i efektywnością energetyczną. Do podziału między wnioskodawców jest 10,7 mln zł.
2018-10-03  Ceny ofertowe sprzedaży energii detalicznej na 2019 rok dla odbiorców biznesowych na rynku konkurencyjnym są na poziomie 320-350 zł/MWh. To oznacza podwyżkę nawet o 50 proc. - przekonuje Michał Suska, prezes zarządu Energomiksu.
2018-09-19  "Polityka energetyczna w Polsce już trwa - to nie jest tak, że szczyt klimatyczny będzie przełomem. Szczyt będzie potwierdzeniem tej strategii, nowej polityki energetycznej w Polsce" - zadeklarował w Katowicach minister środowiska, Henryk Kowalczyk.
2018-09-18  Dwa modele pociągu Coradia iLint zasilane wodorem rozpoczęły przewóz pasażerów w Dolnej Saksonii. Jednostki rozpędzają się do 140 km/h i mają zasięg do 1000 km. To nowatorski sposób na ograniczenie emisji na niezelektryfikowanych liniach kolejowych.
2018-09-17  Na dachu Centrum Usług Wspólnych Jastrzębskiej Spółki Węglowej zainstalowano panele fotowoltaiczne o łącznej mocy 30 kW. Dzięki tej inwestycji koszty utrzymania budynku obniżą się nawet o kilkanaście tysięcy złotych rocznie.
2018-09-14  Trzy oferty otrzymała Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia w przetargu na zakup prawie 1 TWh w ciągu dwóch lat. Najtańszą z nich - opiewającą na 402,1 mln zł brutto - złożył Tauron, który pokonał Eneę (422,5 mln zł brutto) i Energę (464,5 mln zł brutto).
2018-09-10  Grupa PGE poinformowała, że do końca września będzie miała 25 punktów ładowania w miastach średniej wielkości i liczy na to, że do końca roku uda się podwoić tę liczbę. Jednym z głównych rynków koncernu są obecnie miejscowości uzdrowiskowe.

2015-07-27

Rozwój OZE blokują politycy i grupy intersów


Technologie stosowane w energetyce prosumenckiej z roku na rok są coraz doskonalsze. Nie zawsze przekłada się to jednak na wzrost ilości pozyskiwanej z nich energii. Coraz częściej na przeszkodzie rozwoju OZE stają bowiem nie problemy natury technicznej, ale społecznej. Polskie społeczeństwo przez lata kształtowane w kulcie ciężkiej pracy górników, częstokroć nie jest gotowe na zmiany i radykalne odejście od paliw kopalnych, nadal powszechnie określanych mianem „narodowego bogactwa”. Ekologiczne technologie pozyskiwania energii wielu ludziom wydają się nie tylko drogie, ale także bardzo inwazyjne. Stąd przetaczające się co rusz przez różne regiony kraju protesty na przykład przeciwko budowie kolejnych farm wiatrowych. Z jakiegoś powodu stojący w polu wiatrak wydaje się dla nas większym zagrożeniem, niż stojący z tym samym polu słup wysokiego napięcia. Tymczasem badania dowodzą, że jest zupełnie na odwrót, a Polska w przeszło 90% opierająca swą gospodarkę na węglu, znajduje się dziś w europejskiej czołówce państw z najbardziej zanieczyszczonym powietrzem. Paradoksalnie najsilniej zagrożenie związane z węglem dostrzegają dziś mieszkańcy miast skupionych wokół jego wydobycia i przetwórstwa, którzy na co dzień obserwują dymiące kominy, osuwającą się ziemię i rozgrywające się w kopalniach ludzkie dramaty. O tym, dlaczego to właśnie Górny Śląsk ma szansę stać się forpocztą nowoczesnej energetyki oraz o roli socjologów w rozwoju ruchu prosumenckiego rozmawiamy z prof. Adamem Bartoszkiem – naukowcem z Instytutu Socjologii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach oraz kierownikiem studiów podyplomowych na tej uczelni zatytułowanych „Społeczeństwo prosumenckie – prosumencka energetyka”.


Redakcja: Przywykliśmy do tego, że w debacie na temat przyszłości energetyki zabierają głos inżynierowie i ekolodzy. Okazuje się jednak, że tym dyskusjom z uwagą przysłuchują się również socjologowie. Jak Pan, jako przedstawiciel nauk humanistycznych, postrzega tę kwestię?

Prof. Adam Bartoszek, Instytut Socjologii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach: To jest zjawisko, które bezpośrednio wiąże się z pewnymi wzorami zachowań kulturowych, szczególnie jeśli mówimy o energetyce odnawialnej. Obserwujemy, że czynne angażowanie się w ochronę środowiska poprzez pozyskiwanie zielonej energii ma związek z kształtowaniem się w społeczeństwie nowych stylów życia. Nie ulega więc wątpliwości, że socjologowie, którzy na co dzień obserwują struktury społeczne i procesy tworzenia się więzi wokół wspólnych wartości, mają tutaj solidne pole do badań i wyciągania wniosków. Stosunek konsumentów do źródeł i nośników energii ma bowiem podstawy w nawykach społecznych, ale wyraża także świadome orientacje na różne wartości środowiskowe i kulturowe.


A czy Pan osobiście ma już jakieś wnioski z poczynionych obserwacji aktorów rynku energetycznego, o których mógłby opowiedzieć?

To co mnie osobiście ciekawi, to obserwowanie sposobów komunikowania przekonań i opinii wytwarzanych przez środowiska ludzi zainspirowanych energetyką odnawialną jako innowacją. Oczywiście od strony czysto technicznej te rozwiązania już dawno przestały być innowacyjne. Dla inżynierów technologie pozyskiwania ciepła i elektryczności na przykład ze słońca są już dziś technologiami dojrzałymi, gruntownie zbadanymi i opisanymi, a coraz częściej również modelowo wdrażanymi. Natomiast wciąż aktualnymi problemem pozostaje odbiór społeczny tych technologii, gry interesów wokół ich wdrażania, źródła oporu i sposoby zachęcania ludzi do ich stosowania.


Mieszka Pan i pracuje na Górnym Śląsku. Dobrze wiemy, że jest to region specyficznie ukształtowany przez wieloletnią tradycję wydobycia węgla. Czy to dziedzictwo pomaga czy szkodzi idei rozwoju energetyki odnawialnej w tym regionie Polski?

Muszę powiedzieć, że obserwujemy tutaj pewien paradoks. Jakkolwiek nie byłyby czytelne mechanizmy utrwalania schematów i wzorów społecznych narzuconych przez tradycję czy istniejącą infrastrukturę gospodarczą, okazuje się, że obecność wielkoskalowej energetyki opartej na węglu jest dla tego regionu ciężarem, który blokuje uwolnienie inicjatyw drzemiących w przestrzeni społecznej.

Ludzie, którzy funkcjonują w różnych instytucjach władzy patrzą na nasz region wyłącznie przez pryzmat górnictwa oraz konieczności jego ratowania i podtrzymywania. Na pierwszy rzut oka wydaje się to w pełni racjonalne. W końcu mówimy o wielu tysiącach miejsc pracy, o rodzinach, które mają z tej pracy środki na utrzymanie, o gminach, które czerpią zyski z opłat za eksploatację pokładów węgla. Także wydawanie pieniędzy, nawet nieefektywne, bo oznaczające w znacznym stopniu marnotrawienie środków, na kolejne programy pomocowe dla branży wydobywczej może nawet wydawać się logiczne. Tym bardziej, że z czysto ekonomicznego punktu widzenia wielkoskalowa energetyka faktycznie opłaca się bardziej, niż rozproszone źródła odnawialnej energii.

Ta ekonomicznie motywowana i politycznie wykorzystywana logika nie bierze jednak pod uwagę kosztów ciągnionych rozwoju przemysłu węglowego – kosztów społecznych, obniżenia jakości życia i pogorszenia warunków zdrowotnych. Górnicy przecież giną w tych kopalniach, zostają inwalidami. Społeczeństwo musi w związku z tym ponosić koszty rent i emerytur górniczych wypłacanych robotnikom, którzy z powodu trudnych warunków muszą wcześniej rezygnować z pracy, a nierzadko także ich rodzinom. To są wszystko ukryte koszty dostępu do tej pozornie taniej energii z węgla. W gruncie rzeczy przemodelowanie myślenia i odblokowanie tych uśpionych możliwości wydaje się więc konieczne. A Śląsk ma przecież udokumentowane zasoby energii odnawialnej, czy to w formie biomasy, czy stosunkowo korzystnego nasłonecznienia, czy rozwiniętej infrastruktury wodnej, która też mogłaby być lepiej wykorzystywana do pozyskiwania elektryczności.


Raptem kilka tygodni temu zakończyła się kampania prezydencka, która w dużej mierze toczyła się właśnie na Górnym Śląsku, a dwaj wiodący kandydaci bez przerwy oskarżali się wzajemnie o to, który z nich swoją polityką bardziej chce zaszkodzić górnikom. Okazuje się więc, że chęć rozwijania odnawialnych źródeł energii to wśród polityków wciąż powód do wstydu, a nie do dumy.

Już widzimy, że dokładnie tak samo rozpoczyna się obecnie kampania parlamentarna. Zarówno urzędująca Pani premier Ewa Kopacz, jak i desygnowana na premiera z ramienia Prawa i Sprawiedliwości Beata Szydło eksploatują ten sam, populistyczny motyw pomocy bankrutującej branży górniczej i rzekomo upadającemu w ślad za nią regionowi. Zupełnie tak, jakby utrwalenie tej tradycyjnej, górniczej biedy na Górnym Śląsku miało nam dać bodziec rozwojowy na przyszłość. A przecież jest wręcz odwrotnie. To jest fatalna obietnica polityczna, że pozostaniemy nadal skansenem przemysłu wydobywczego.

Tymczasem dzisiejszy Śląsk w toku wieloletniej, bolesnej transformacji przemodelował już swoją gospodarkę. Należy oczywiście chronić te zasoby i miejsca pracy, które jeszcze w górnictwie zostały, ale państwo niestety źle tym potencjałem gospodaruje. Prywatni inwestorzy, między innymi z Czech, którzy otwierają na nowo zamknięte przed laty kopalnie dowodzą, że węgiel można wydobywać lepiej i taniej. Trzeba tylko umiejętnie wyeliminować społeczne i polityczne źródła nieefektywności. Myślę tu o interesach grup, które żyją z górniczych zasobów i mimo reform wciąż cieszą się całkiem sporymi przywilejami. To wywołuje słuszne protesty Polaków zarówno w kraju, jak i coraz częściej również tutaj na Śląsku. Presja polityczna niezmiennie prowadzi jednak do prób utrwalania w naszym regionie tej tradycyjnej monokultury energetycznej.


Wspomniał Pan o trwającej transformacji gospodarczej. Swój udział chce w niej mieć również Uniwersytet Śląski, który we wrześniu zainauguruje specjalne studia podyplomowe poświęcone energetyce prosumenckiej.

Chciałbym podkreślić, że jest to znakomity przykład współdziałania Uniwersytetu Śląskiego i Politechniki Śląskiej oraz wzajemnego przenikania się elit akademickich, które myślą w innowacyjny sposób. A to dlatego, że program tych studiów, zatytułowanych „Społeczeństwo prosumenckie – prosumencka energetyka”, został zainspirowany przez działający na Wydziale Elektrycznym Politechniki Śląskiej zespół prof. Jana Popczyka, umiejętnie współpracujący z ramach Klastra 3x20 także z sektorem przedsiębiorstw. W porozumieniu z inżynierami z Gliwic, spotykającymi się na comiesięcznych konwersatoriach, poszukiwaliśmy jakiejś nowej formuły kształcenia w zakresie energetyki odnawialnej i nasze studia są właśnie odpowiedzią na to zapotrzebowanie.


Dodać warto, że w przeciwieństwie do realizowanych już na Politechnice Śląskiej studiów inżynierskich o specjalności energetyka prosumencka, propozycja Uniwersytetu Śląskiego ma charakter interdyscyplinarny.

Rzeczywiście jest to oferta dwusemestralnych, wieloobszarowych studiów podyplomowych o charakterze doskonalącym. Nie dają one żadnych dodatkowych uprawnień zawodowych, ale oszlifują wiedzę studentów i stanowią platformę do kontaktów pomiędzy specjalistami z różnych dziedzin nauki oraz praktyki.. Niezwykle interesujący zespół wykładowców tworzyć będą pracownicy Wydziału Elektrycznego Politechniki Śląskiej oraz pięciu wydziałów Uniwersytetu Śląskiego: Wydziału Nauk Społecznych, Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska, Wydziału Nauk o Ziemi, a także Instytutu Fizyki i Wydziału Prawa. Liczymy na to, że w tak doborowym gronie dane nam będzie dyskutować ze słuchaczami o problemach odnawialnych źródeł energii zarówno w wymiarze technologicznym i przyrodniczym, ale także w wymiarze społecznym i ekonomicznym. Co jednak najważniejsze, liczymy, że zgłoszą się do nas osoby o różnym doświadczeniu, prezentujące różny poziom wiedzy – mogą mieć nawet szczegółową, specjalistyczną wiedzę z zakresu instalacji OZE – które umożliwią nam zderzenie różnorodnych opinii. Ta wymiana doświadczeń już ma zresztą miejsce, gdyż uruchomiliśmy specjalne forum dyskusyjne. Także w mediach społecznościowych ludzie są bardzo aktywni i zaangażowani wokół tej problematyki. Będziemy wysyłać do nich sygnały o dorobku naszej pracy i impulsach twórczych pojawiających się podczas zajęć. Marzy nam się więc stworzenie platformy żywej dyskusji połączonej z doskonaleniem wiedzy.


Na organizowane przez Państwa studia udało się pozyskać dofinansowanie z Funduszy Norweskich, dzięki któremu słuchacze mogą liczyć na preferencyjne stawki czesnego. A jak wygląda odzew na tę ofertę ze strony krajowych instytucji wsparcia?

Wydaje się, że instytucje, które w pierwszej kolejności powinny być zainteresowane wsparciem naszego projektu, takie jak Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej czy lokalne przedsiębiorstwa energetyczne na razie nie są nim zupełnie zainteresowane. W każdym razie nie mamy z ich strony żadnych pozytywnych sygnałów, żeby na ofertę naszych studiów, ale nie tylko na nią, reagowały w jakikolwiek sposób. Nie potrafię dostrzec w ich działaniu innej konsekwencji, jak trwanie przy wielkoskalowej energetyce i ograniczanie nowych możliwości do ogólnikowej promocji inwestowania w instalacje fotowoltaiczne i panele solarne. Z jednej strony Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchomił niezwykle popularny wśród Polaków program „Prosument”, z drugiej zaś WFOŚiGW w Katowicach, jeśli wpiszemy na ich stronie internetowej hasło „prosument”, zaoferuje nam wyłącznie garść przypadkowych, nie powiązanych ze sobą informacji. Brakuje natomiast z ich strony systemowego podejścia do tego tematu i aktywności, która pozwoliłaby sądzić, że instytucja ta ma ambicję służyć śląskim prosumentom jakąkolwiek realną pomocą. Między innymi właśnie dlatego, aby zrozumieć obecny stan rzeczy i poszukiwać recept na jego zmianę, zapraszamy ludzi innowacyjnie myślących na nasze studia podyplomowe, które zainaugurujemy 15 września tego roku.


Więcej informacji na temat studiów podyplomowych „Społeczeństwo prosumenckie – prosumencka energetyka” znaleźć można na stronie projektu: www.pros.us.edu.pl.

Jednym zdaniem

2018-10-04  Mazowiecka Jednostka Wdrażania Programów Unijnych zorganizuje konkurs na dotacje dla projektów związanych z OZE, kogeneracją i efektywnością energetyczną. Do podziału między wnioskodawców jest 10,7 mln zł.
2018-10-03  Ceny ofertowe sprzedaży energii detalicznej na 2019 rok dla odbiorców biznesowych na rynku konkurencyjnym są na poziomie 320-350 zł/MWh. To oznacza podwyżkę nawet o 50 proc. - przekonuje Michał Suska, prezes zarządu Energomiksu.
2018-09-19  "Polityka energetyczna w Polsce już trwa - to nie jest tak, że szczyt klimatyczny będzie przełomem. Szczyt będzie potwierdzeniem tej strategii, nowej polityki energetycznej w Polsce" - zadeklarował w Katowicach minister środowiska, Henryk Kowalczyk.
2018-09-18  Dwa modele pociągu Coradia iLint zasilane wodorem rozpoczęły przewóz pasażerów w Dolnej Saksonii. Jednostki rozpędzają się do 140 km/h i mają zasięg do 1000 km. To nowatorski sposób na ograniczenie emisji na niezelektryfikowanych liniach kolejowych.
2018-09-17  Na dachu Centrum Usług Wspólnych Jastrzębskiej Spółki Węglowej zainstalowano panele fotowoltaiczne o łącznej mocy 30 kW. Dzięki tej inwestycji koszty utrzymania budynku obniżą się nawet o kilkanaście tysięcy złotych rocznie.
2018-09-14  Trzy oferty otrzymała Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia w przetargu na zakup prawie 1 TWh w ciągu dwóch lat. Najtańszą z nich - opiewającą na 402,1 mln zł brutto - złożył Tauron, który pokonał Eneę (422,5 mln zł brutto) i Energę (464,5 mln zł brutto).
2018-09-10  Grupa PGE poinformowała, że do końca września będzie miała 25 punktów ładowania w miastach średniej wielkości i liczy na to, że do końca roku uda się podwoić tę liczbę. Jednym z głównych rynków koncernu są obecnie miejscowości uzdrowiskowe.

Od redakcji

Naszym celem jest promocja nowatorskich rozwiązań i idei w zakresie gospodarki energią oraz innymi mediami. Publikowane informacje będą kierowane szczególnie do osób odpowiedzialnych za kreowanie polityki energetycznej w gminach, gminnych spółek energetycznych, lokalnych grup zakupowych oraz fundacji i stowarzyszeń promujących innowacyjne rozwiązania w energetyce i realizujących programy ukierunkowane na wzrost efektywności energetycznej oraz racjonalizację zużycia energii.

Będziemy publikować artykuły problemowe na tematy będące przedmiotem gorących dyskusji w branży oraz wywiady z ludźmi, którzy żyją tymi sprawami na co dzień. Uzupełnieniem będzie przegląd prasy oraz kalendarium aktualnych wydarzeń.

Chcemy wspierać inicjatywy podejmowane w tym obszarze przez małe spółki energetyczne służąc naszymi kompetencjami w zakresie budowania rozwiązań informatycznych dostosowanych do indywidualnych potrzeb, integracji systemów i prowadzenia projektów wdrożeniowych.